టొమాటో సాగు పద్ధతులు

పరిచయం:

టొమాటో (లైకోపెర్సికాన్ ఎస్కులెంటమ్) వార్షిక లేదా స్వల్పకాలిక బహువార్షిక రోమాల మొక్క, బూడిద-పచ్చని ముడతలు పడిన అసమానమైన ద్విపత్రపు ఆకులను కలిగి ఉంటుంది. దీని పువ్వులు ఆఫ్-వైట్ రంగులో ఉంటాయి మరియు ఎరుపు లేదా పసుపు రంగులో పండ్లను కలిగి ఉంటాయి. ఇది స్వయం-పరాగసంపర్కం చెందే పంట. టొమాటో దక్షిణ అమెరికాలోని పెరూలో పుట్టింది. ఇది భారతదేశంలో ఒక ముఖ్యమైన వాణిజ్య కూరగాయల పంట. బంగాళదుంప తర్వాత ప్రపంచంలో ఇది రెండవ అత్యంత ముఖ్యమైన పంట. పండ్లను పచ్చిగా లేదా వండిన రూపంలో తింటారు. ఇది విటమిన్ ఎ, సి, పొటాషియం మరియు ఖనిజాలకు గొప్ప మూలం. దీనిని సూప్, జ్యూస్ మరియు కెచప్, పొడిలో ఉపయోగిస్తారు.

నేల

ఇది ఇసుక-లోమ్ నుండి బంకమట్టి, నల్లరేగడి నేల మరియు ఎర్రనేల వరకు వివిధ రకాల నేలల్లో, సరైన డ్రైనేజీతో పండించవచ్చు. అధిక సేంద్రియ పదార్థాలు ఉన్న బాగా నీరు ఇంకే ఇసుక నేలల్లో పండించినప్పుడు ఇది ఉత్తమ ఫలితాలను ఇస్తుంది. మంచి ఎదుగుదలకు నేల pH 7-8.5 ఉండాలి. ఇది మధ్యస్తంగా ఆమ్ల మరియు లవణ నేలలను తట్టుకోగలదు. అధిక ఆమ్ల నేలల్లో సాగును నివారించండి. ప్రారంభ పంటలకు, తేలికపాటి నేల ప్రయోజనకరంగా ఉంటుంది, అయితే అధిక దిగుబడికి బంకమట్టి లోమ్ మరియు సిల్ట్-లోమ్ నేలలు ఉపయోగపడతాయి.

నేల తయారీ

టొమాటో తోటల పెంపకానికి, బాగా పొడిపొడిగా మరియు సమతలమైన నేల అవసరం. నేలను బాగా గుల్లగా చేయడానికి, నేలను 4-5 సార్లు దున్ని, ఆపై నేలను సమతలం చేయడానికి ప్లాంకింగ్ చేయాలి. చివరిసారి దున్నే సమయంలో బాగా కుళ్ళిన పశువుల పేడ మరియు కార్బోఫ్యూరాన్@5 కిలోలు లేదా వేప పిండి@8 కిలోలు ఒక ఎకరానికి వేయాలి. టొమాటో మార్పిడిని పెంచిన మడులపై చేస్తారు. దాని కోసం 80-90 సెం.మీ. వెడల్పు ఉన్న పెంచిన మడులను తయారు చేయాలి. హానికరమైన నేల ద్వారా సంక్రమించే వ్యాధికారక క్రిములు, చీడపీడలు మరియు సూక్ష్మజీవులను నాశనం చేయడానికి, నేల సోలరైజేషన్ నిర్వహిస్తారు. ఇది పారదర్శక ప్లాస్టిక్ ఫిల్మ్‌ను మల్చ్‌గా ఉపయోగించడం ద్వారా చేయవచ్చు. ఈ షీట్ వికిరణాన్ని గ్రహిస్తుంది మరియు తద్వారా నేల ఉష్ణోగ్రతను పెంచి వ్యాధికారక క్రిములను నాశనం చేస్తుంది.

నర్సరీ యాజమాన్యం మరియు మార్పిడి

• విత్తనం వేయడానికి ఒక నెల ముందు సోలరైజేషన్ చేయండి. 80-90 సెం.మీ. వెడల్పు మరియు తగిన పొడవు గల పెంచిన మడులపై టొమాటో విత్తనాలను విత్తండి. విత్తనం వేసిన తర్వాత మడులను మల్చ్‌తో కప్పి, ఉదయం పూట రోజ్-క్యాన్ (తూటుబుట్ట)తో ప్రతిరోజూ నీరు పెట్టండి.
• పంటను వైరస్ దాడి నుండి రక్షించడానికి నర్సరీ మడులను సన్నని నైలాన్ వలతో కప్పండి. మార్పిడి చేసిన 10-15 రోజుల తర్వాత 19:19:19ని మైక్రోన్యూట్రియంట్స్@2.5 నుండి 3 గ్రాములు/లీటరు నీటితో కలిపి పిచికారీ చేయండి.
• డాంపింగ్ ఆఫ్ పంటను ఎక్కువగా దెబ్బతీస్తుంది, దీని నుండి పంటను రక్షించడానికి మొలకల రద్దీని నివారించండి మరియు నేలను తడిగా ఉంచండి. వాడిపోవడం గమనించినట్లయితే, మొక్కలు మార్పిడికి సిద్ధంగా ఉండే వరకు మెటలాక్సిల్@2.5 గ్రాములు/లీటరు నీటితో, 2-3 సార్లు తడుపండి.
• విత్తనం వేసిన 25 నుండి 30 రోజుల తర్వాత 3-4 ఆకులతో మొలకలు మార్పిడికి సిద్ధంగా ఉంటాయి. మొలకల వయస్సు 30 రోజుల కంటే ఎక్కువ అయితే, పైభాగాన్ని కత్తిరించిన తర్వాత మార్పిడి చేయండి. మార్పిడి చేయడానికి 24 గంటల ముందు మొలకల మడులకు నీరు పెట్టండి, తద్వారా మొలకలను సులభంగా పెకిలించవచ్చు మరియు మార్పిడి సమయంలో దృఢంగా ఉంటాయి.
• పంటను బాక్టీరియా విల్ట్ నుండి రక్షించడానికి, మార్పిడి చేయడానికి ముందు 5 నిమిషాల పాటు 100ppm స్ట్రెప్టోసైక్లిన్ ద్రావణంలో మొలకలను ముంచండి.

నాటడం కాలం :

ఆకురాలే-శీతాకాల పంట కోసం జూన్-జులైలో విత్తనాలు విత్తుతారు మరియు వసంత-వేసవి పంట కోసం నవంబర్‌లో విత్తనాలు విత్తుతారు. కొండ ప్రాంతాలలో మార్చి-ఏప్రిల్‌లో విత్తనాలు విత్తుతారు.

ఎడము:

ఎడము సాగు చేయబడిన రకం మరియు నాటడం కాలంపై ఆధారపడి ఉంటుంది. సాధారణంగా, మొలకలను 75-90 x 45-60 సెం.మీ. ఎడముతో మార్పిడి చేస్తారు.

విత్తనం నాటే లోతు

నర్సరీలో విత్తనాలను 4 సెం.మీ. లోతులో నాటి, ఆపై మట్టితో కప్పండి.

నాటడం పద్ధతి

తేలికపాటి నేలల్లో మొలకలను సాలులలోను, బంకమట్టి నేలల్లో గట్ల పక్కన నాటాలి. మార్పిడికి 3-4 రోజుల ముందు నీటిని ముందుగా అందించాలి. నాటడానికి ముందు, 10 లీటర్ల నీటిలో నవక్రోన్ (15 మి.లీ.) మరియు డైథేన్ ఎమ్ - 45 (25 గ్రా) కలిపిన ద్రావణంలో మొలకలను 5-6 నిమిషాలు ముంచాలి. సాయంత్రం వేళల్లో మార్పిడి చేయడం మంచిది.

విత్తన మోతాదు

ఒక ఎకరం పొలంలో విత్తడానికి మొలకలను తయారు చేయడానికి 100 గ్రాముల విత్తన మోతాదును ఉపయోగించండి.

విత్తన శుద్ధి

• కుళ్ళు తెగులు నివారించడానికి, విత్తనాలను ట్రైకోడెర్మా @ 5-10 గ్రా/కిలో విత్తనానికి లేదా కార్బెండజిమ్ 2 గ్రా/కిలో విత్తనానికి కలిపి శుద్ధి చేయాలి.
• శుద్ధి చేసిన విత్తనాలను 30 నిమిషాలు నీడలో ఆరబెట్టి, ఆపై ½ సెం.మీ. లోతులో వరుసలలో పలుచగా నాటి, ఆపై పైమట్టితో కప్పాలి.

కలుపు నివారణ

పొలాన్ని కలుపు రహితంగా ఉంచాలి, ముఖ్యంగా మొక్కల పెరుగుదల ప్రారంభ దశలో, కలుపు పంటతో పోటీపడి దిగుబడిని గణనీయంగా తగ్గిస్తుంది. పొలాన్ని కలుపు రహితంగా ఉంచడానికి మరియు నేల వాయుప్రసరణకు, సరైన వేరు అభివృద్ధికి తరచుగా, లోతు లేని సాగును క్రమం తప్పకుండా చేయాలి. లోతైన సాగు హానికరం, ఎందుకంటే వేర్లు దెబ్బతింటాయి మరియు తడి నేల ఉపరితలానికి బహిర్గతమవుతుంది. పంటను కలుపు రహితంగా ఉంచడానికి రెండు-మూడు సార్లు గుల్లకట్టడం మరియు మట్టిని ఎగదోయడం అవసరం. బసాలిన్ (1 కిలో ఏ.ఐ./హెక్టారు) లేదా పెండిమెథాలిన్ (1 కిలో ఏ.ఐ./హెక్టారు)ను మొలకెత్తే ముందు వాడటం, మార్పిడి చేసిన 45 రోజుల తర్వాత ఒకసారి చేతితో కలుపు తీయడం కలుపు నియంత్రణకు ప్రభావవంతంగా ఉంటుంది. ప్లాస్టిక్ మల్చింగ్ (నలుపు లేదా పారదర్శక) కలుపు నియంత్రణకు ఉపయోగించవచ్చు. మల్చింగ్ ప్లస్ పెండిమెథాలిన్ (0.75 కిలో ఏ.ఐ./హెక్టారు) లేదా ఆక్సిఫ్లోర్‌ఫెన్ (0.12 కిలో ఏ.ఐ./హెక్టారు) వంటి కలుపు సంహారక మందులను ఉపయోగించడం ద్వారా కలుపును విజయవంతంగా నియంత్రించవచ్చు.

పంట మార్పిడి

ఒకే పొలంలో టొమాటోను వరుసగా పండించకూడదు మరియు టొమాటో లేదా ఇతర సోలానేసియస్ పంటలను (ఉదా. మిరప, వంకాయ, క్యాప్సికమ్, బంగాళదుంప, పొగాకు మొదలైనవి), గుమ్మడికాయ జాతి పంటలను మరియు ఇతర అనేక కూరగాయలను నాటడానికి కనీసం ఒక సంవత్సరం విరామం అవసరం. టొమాటోల తర్వాత పండించగల పంటలు ఈ క్రింది విధంగా ఉన్నాయి - తృణధాన్యాలు (ఉదా. వరి, మొక్కజొన్న, జొన్న, గోధుమ, సజ్జ మొదలైనవి) లేదా క్రూసిఫెరస్ పంటలు (ఉదా. క్యాబేజీ, క్యాలీఫ్లవర్, కోల్‌రాబి మొదలైనవి) లేదా ముల్లంగి, పుచ్చకాయ, ఉల్లిపాయ, వెల్లుల్లి, వేరుశనగ, పత్తి, కుసుమ, పొద్దుతిరుగుడు, నువ్వులు, షుగర్ బీట్ మరియు బంతి పువ్వు.

అంతర పంట

టొమాటో ధాన్యాలు, పప్పులు మరియు నూనెగింజల వివిధ సాగు పద్ధతులలో బాగా సరిపోతుంది. వరి-టొమాటో, వరి-మొక్కజొన్న, బెండ-బంగాళదుంప-టొమాటో, టొమాటో-ఉల్లిపాయ వంటి సాగు పద్ధతులు భారతదేశంలోని వివిధ ప్రాంతాలలో ప్రసిద్ధి చెందాయి. పాలకూర లేదా ముల్లంగిని కూడా టొమాటోలో అంతరపంటగా విజయవంతంగా సాగు చేయవచ్చు.

కర్ర పాతడం

సంకరజాతి మొక్కలు ఎత్తుగా పెరిగి, అధిక ఫలాలను ఇవ్వడం వల్ల కర్ర పాతి ఆధారం ఇవ్వడం అవసరం. కర్ర పాతి ఆధారం ఇవ్వడం వలన అంతర సాగు పనులకు సులభతరం అవుతుంది మరియు పండ్ల నాణ్యతను కాపాడుకోవడానికి సహాయపడుతుంది. మార్పిడి చేసిన 2-3 వారాల తర్వాత దీనిని చేస్తారు. కర్ర పాతడం అనేది చెక్క కర్రల ద్వారా లేదా పైన తీగలను వేసి, వాటికి ఒక్కొక్క మొక్కను కట్టడం ద్వారా చేయవచ్చు. అనిశ్చిత రకాల విషయంలో, వరుస వెంట రెండు లేదా మూడు తీగలను సమాంతరంగా లాగి, మొక్కలను ఈ తీగలకు కడతారు.

నీటిపారుదల

టొమాటోకు నీరు అందించడం విషయంలో చాలా సున్నితమైనది. దీర్ఘకాలిక కరువు తర్వాత అధిక నీటిపారుదల పండ్ల పగుళ్లకు కారణమవుతుంది. కాబట్టి దీనిని నివారించాలి. మార్పిడి చేసిన 3-4 రోజుల తర్వాత తక్కువ నీటిపారుదల ఇవ్వాలి. నీటిపారుదల వ్యవధి నేల రకం మరియు వర్షపాతం ప్రకారం ఉండాలి, ఖరీఫ్ సమయంలో 7-8 రోజులు, రబీ సమయంలో 10-12 రోజులు మరియు వేసవిలో 5-6 రోజులు నీటిపారుదల ఇవ్వాలి. పూత దశ మరియు పండ్ల అభివృద్ధి టొమాటోకు కీలకమైన దశలు కాబట్టి; ఈ కాలంలో నీటి ఒత్తిడిని ఇవ్వకూడదు.

ఎరువుల వాడకం & ఎరువులు

ఎరువుల రకాలు ఆధారం: FYM 25 t/ha, NPK 75:100:50 kg / ha బోరాక్స్ 10 kg, జింక్ సల్ఫేట్ 50 kg / ha

టాప్ డ్రెస్సింగ్: 75 కిలోలు N/హెక్టారు నాటిన 30వ రోజు లేదా ఎగదోసే సమయంలో.

సంకరజాతి రకాలు ఆధారం: FYM 25 t/ha, NPK 50:250:100 kg/ha బోరాక్స్ 10 kg, జింక్ సల్ఫేట్ 50 kg/ha, కాపర్ సల్ఫేట్ 3.75kg/ha

టాప్ డ్రెస్సింగ్: నాటిన 30, 45 మరియు 60 రోజుల తర్వాత 3 సమాన వాయిదాలలో N మరియు K ఒక్కొక్కటి 150 kg/ha.

పత్ర స్ప్రే: పూత దశలో 0.3% బోరిక్ ఆమ్లం మరియు 10 రోజుల తర్వాత.

వృద్ధ్యి నియంత్రకాలు

టొమాటో పంటలో వృద్ధి నియంత్రకాల ప్రభావం క్రింది విధంగా ఉంది: